Na tej półce masz 29 gatunków nasion roślin leczniczych i ziół, od ashwagandhy (Withania somnifera) przez nasiona wrotyczu (Tanacetum vulgare) po dziki łoczyń (Lactuca virosa). Dostajesz nasiona, więc liczy się termin siewu, stanowisko, mrozoodporność i to, czy gatunek jest jednoroczny, dwuletni, czy wraca co roku. Poniżej zebraliśmy te dane w jednym miejscu, razem z uczciwym ostrzeżeniem o tych, które rozejdą się po całej grządce.
Ashwagandha (Withania somnifera) to krzew pochodzący z Indii, od wielu stuleci wykorzystywany w ajurwedzie. Jest efektowna, odporna i prosta w uprawie – dlaczego więc nie spróbować posadzić jej we własnym ogrodzie?
Nasiona Artemisia absinthium wysiewa się do miniszklarenek wczesną wiosną lub do gruntu od połowy wiosny. Uprawiaj w pełnym słońcu, w lekkim, przepuszczalnym podłożu. Unikaj nadmiernego podlewania — piołun dobrze znosi suszę; używany jest w napojach i jako repelent.
Anyż wysiewa się od wczesnej do połowy wiosny w miejscu słonecznym i osłoniętym. Kiełkowanie zwykle trwa 3–4 tygodnie; można je przyspieszyć, mocząc nasiona. Roślina nie lubi chłodu ani nadmiaru wilgoci, potrzebuje gleby przepuszczalnej. Nasiona zbiera się późnym latem.
Cząber ogrodowy (Satureja hortensis) z rodziny jasnotowatych, spokrewniony z tymiankiem. Rośnie najlepiej na lekkiej, dobrze zdrenowanej i słonecznej glebie. Zbieraj liście przed kwitnieniem — mają wtedy najsłodszy smak. Doskonały do sosów, gulaszy i wypieków.
Artemisia vulgaris najlepiej rośnie w ciepłych, nasłonecznionych miejscach z dobrze przepuszczalną, raczej suchą glebą. Bylica jest odporna na suszę i znosi lekkie zacienienie. Nasiona wysiewa się wiosną. Świeże ziele używa się do przypraw i wywarów.
Estragon (Artemisia dracunculus) jest używany kulinarnie od starożytności. Ta wieloletnia roślina lubi pełne słońce i żyzną, przepuszczalną glebę. Wysiewa się go wiosną; sadzonki trzeba sadzić w odstępach dla rozwoju korzeni. Świetny do sałatek, sosów i marynat.
Dzięgiel norweski (Angelica archangelica) pochodzi ze Skandynawii. Jadalne, seleropodobne łodygi używa się w kuchni, a korzenie w produkcji ginu. Rośnie najlepiej na wilgotnej glebie; wysiany wiosną, zbierany jesienią.
Hyzop lekarski (Hyssopus officinalis) z rodziny jasnotowatych rośnie w południowej Europie i na Bliskim Wschodzie. Preferuje słoneczne stanowiska i wilgotną, umiarkowanie wilgotną glebę. Kwiaty i liście zbiera się latem; mają zastosowanie kulinarne i lecznicze.
Kmin rzymski potrzebuje długiego, ciepłego lata, aby wytworzyć nasiona. Wysiewaj około 4 tygodnie przed ostatnimi przymrozkami; rozsadę hartuj, gdy temp. >15°C. Uprawiaj w pełnym słońcu, umiarkowanie podlewaj. Zbiór po ~120 dniach. Suszone nasiona doskonałe do przypraw.
Nasiona lubczyku wysiewa się wiosną pod osłonami. Po 2 parach liści i minionym ryzyku przymrozków wysadź na zewnątrz do żyznej, głębokiej, przepuszczalnej gleby w słońcu. Preferuje lekko kwaśne pH ok. 6,5, częściowo piaszczysto-gliniaste podłoże z dużą ilością materii organicznej. Liście...
Majeranek ogrodowy (Majorana hortensis), podobnie jak oregano, lubi słońce. Siej wiosną do rozsady lub do gruntu po przymrozkach. Najlepiej rośnie w lekkiej, przepuszczalnej, umiarkowanie wilgotnej glebie; dobrze znosi krótką suszę. Używany jako przyprawa do wieprzowiny, drobiu i warzyw.
Siew: późna jesień lub wczesna wiosna, do inspektu lub miniszklarenki. Sadzonki wystaw po przymrozkach, gdy mają pierwszą parę liści. Sadź w słonecznym, przepuszczalnym podłożu. Przycinaj i zbieraj świeże liście do kuchni i naparów.
Dziurawiec zwyczajny (Hypericum perforatum) to łatwa w uprawie bylina o żółtych kwiatach. Rośnie w słońcu i półcieniu, toleruje suche i piaszczyste gleby. Rozmnaża się z nasion, przez podział lub sadzonki. Kwiaty są używane w ziołolecznictwie.
Niemiecki tymianek zimowy (Thymus vulgaris) to bylina z rejonu Morza Śródziemnego, preferująca pełne słońce. Tworzy gęste, krzaczaste kępy i najlepiej rośnie w żyznej, gliniastej, lecz dobrze przepuszczalnej glebie. Po ukorzenieniu jej aromatyczne liście stosuje się w kuchni podobnie jak oregano czy szałwię.
Ruta zwyczajna (Ruta graveolens) to wytrzymała bylina, tolerująca ubogie podłoże i suszę. Sadź w pełnym słońcu, podlewaj oszczędnie. Zimą okryj ściółką, wiosną przytnij do zdrewniałych części. Dziś używana głównie jako roślina ozdobna.
Wysiewaj nasiona szczawiu (Rumex acetosa) wiosną, po ostatnich przymrozkach, do lekkiej, ciepłej gleby. Utrzymuj podłoże stale lekko wilgotne, podlewaj regularnie. Przycinaj, by pobudzić krzewienie. Liście spożywaj na surowo lub gotuj, dodając do zup, sosów i potraw.
Rozsiewaj nasiona cykorii wiosną, po ostatnich przymrozkach, w miejscu słonecznym (min. 6 godz./dobę). Nie przykrywaj nasion grubiej niż 0,5 cm. Siewki pojawią się w 2–3 tyg.; utrzymuj podłoże wilgotne, nie zalane. Przerzedź do ~30 cm odstępu. Liście i bielone pąki jedz na surowo; suszone...
Mniszek lekarski (Taraxacum officinale) to trwała bylina o intensywnie żółtych kwiatach. Wysiewaj nasiona wiosną na przepuszczalnym, słonecznym stanowisku; lubi ciepło. Roślina ma zastosowanie kulinarne i lecznicze.
Biała gorczyca (Sinapis alba) to wszechstronna roślina. Nasiona używaj do sosów, marynat i przetworów, a młode liście dodawaj do sałatek. Wysiewaj w marcu — latem będzie do zbioru. Lubi lekko wilgotne podłoże, umiarkowane światło i ciepło.
Szparagi wymagają cierpliwości. Nasiona wysiewa się w rzędach na rozsadniku około 4 tygodnie przed Zimnymi Ogrodnikami, do gleby piaszczystej. Kiełkowanie może trwać do 3 tygodni; młode rośliny pozostają na rozsadniku rok, potem przesadza się karpy do rowków, stopniowo zasypując ziemią.
Kozłek lekarski to wytrzymała roślina, dobrze rosnąca w pełnym słońcu i półcieniu na większości gleb. Nasiona wysiewa się do rozsadnika w kwietniu–maju; przepikować w czerwcu, a jesienią przesadzić na stałe miejsce. Wyciągi z korzenia stosuje się w domowych miksturach, a liście jako dodatek do...
Wrotycz pospolity (gorzki guzik, krowi wrotycz) to bylina o intensywnych, żółtych kwiatach, która dodaje ogrodowi koloru. Odporna na różne warunki, najlepiej rośnie w pełnym słońcu na przepuszczalnym podłożu. Kwitnie latem i bywa wykorzystywana także w kuchni.
Malwa (Malva sylvestris) pochodzi z cieplejszych rejonów Iranu i północnej Afryki, ale można ją z powodzeniem uprawiać w domu. Wysiewa się nasiona w kwietniu, a we wrześniu roślina obficie kwitnie. Malwa bywa dodawana jako aromatyczny składnik do zup.
Znany też jako szczypiorek czosnkowy, czosnek szczypiorkowy ma aromat podobny do zwykłego czosnku. Świetnie pasuje do ryb, sałatek i zup. Można go łatwo uprawiać w domu i w ogrodzie — potrzebuje wilgotnej ziemi i stałego dostępu do światła.
Wprowadź odrobinę koloru do ogrodu dzięki tym intensywnie czerwonym makom. Wysiewaj nasiona późną wiosną i obserwuj, jak rozkwitają. Od czerwca do września zachwycą Cię głębokimi, szkarłatnymi odcieniami. To rośliny niewymagające i odpowiednie dla każdego – wystarczy zapewnić im dużo światła,...
Pochodząca z Afryki i południowych Indii klip dagga to barwna roślina. Uprawa jest prosta: wysiej nasiona pod koniec kwietnia do wilgotnego podłoża w domu, utrzymuj wilgotność do wykiełkowania, potem przenieś na zewnątrz i zapewnij dużo światła oraz ciepła. Zbieraj liście i kwiaty po...
Choć cytrynowy eukaliptus (Eucalyptus citriodora) pochodzi z Australii, można go uprawiać w pomieszczeniach niemal na całym świecie. Wysiewaj w cieplejszym okresie, ustaw w pełnym słońcu i korzystaj z cytronelowego aromatu odstraszającego komary.
Dziki łopian sałatowy (Lactuca virosa) najlepiej rośnie w chłodnych i zimnych warunkach, a jego liście można jeść przez większość roku, nawet zimą. Do tego jest pełen cennych składników odżywczych. Do dzieła – czas na uprawę!
Ten zestaw nasion roślin prozdrowotnych pozwoli Ci wyhodować tradycyjne zioła we własnym ogrodzie. Dzięki różnorodności nasion uprawisz kilka gatunków użytecznych na co dzień. Wyobraź sobie zebranie świeżych liści i kwiatów do swoich naturalnych przygotowań.
Największe nieporozumienie przy tej kategorii: dostajesz nasiona, nie susz i nie proszek. Paczka ashwagandhy to 20 nasion, więc robota zaczyna się w doniczce, a nie w kuchni. Druga rzecz: "nasiona roślin leczniczych" to po prostu nazwa grupy gatunków, tak jak "zioła kuchenne" nazywa inną grupę, i nie ma tu ani jednego nasiona konopi. Konopie mają w sklepie własny dział.
Rozstrzygnij najpierw jedno: sadzisz na jeden sezon czy na lata. Wrotycz pospolity (Tanacetum vulgare), tymianek pospolity 'German Winter', dziurawiec zwyczajny i kozłek lekarski wracają rok po roku. Kmin rzymski chce długiego, gorącego lata i kończy robotę po około 120 dniach. Szparag 'Argenteuil' to inna liga cierpliwości: nasiona kiełkują do 3 tygodni, młode rośliny zostają w rozsadniku przez rok, a siejesz je 4 tygodnie przed Zimnymi Ogrodnikami w piaszczystą ziemię.
Większość ziół startuje pod dachem. Szałwię lekarską odpalasz w propagatorze późną zimą albo wczesną wiosną i wynosisz po pierwszych prawdziwych liściach, kiedy przymrozki odpuszczą. Lubczyk ogrodowy wychodzi na zewnątrz po dwóch parach liści, do żyznej, głębokiej i przepuszczalnej ziemi w pełnym słońcu, lekko kwaśnej, około 6,5 pH. Kozłka siejesz do rozsadnika w kwietniu lub maju, pikujesz raz w czerwcu i przesadzasz na miejsce docelowe jesienią. Klip Dagga (Leonotis nepetifolia) idzie do siewu w domu na koniec kwietnia.
Dziki łoczyń łamie ten schemat. Siej go wprost do gruntu, przykryj nasiona bardzo lekko i licz 10 do 20 dni. Ciepła ziemia potrafi zablokować kiełkowanie, więc nie trzymaj go w cieple na parapecie. Jeśli pozwolisz mu wybić w kwiat, strzeli nawet na 2 m.
Zbiór zależy od tego, po co siejesz. Szałwię przycinaj regularnie, świeże liście mają najlepszy smak i idą do gotowania oraz do herbatek ziołowych. Hyzop lekarski bywa gotowy już w sierpniu. Kmin rzymski i gorczycę białą zbierasz po nasiona, cykorię podróżnik po korzeń, który po wysuszeniu i zmieleniu zastępuje kawę. Suszenie: cień, przewiew, cienka warstwa, potem szczelny słoik w ciemnym miejscu.
Dwie uczciwe uwagi. Bylica pospolita, wrotycz, mniszek lekarski i cykoria rozsiewają się same i rozchodzą po grządce, więc daj im donicę albo dziki kąt, jeśli nie chcesz ich potem wypleniać. Ruty zwyczajnej nie sprzedajemy ani nie opisujemy jako zioła do jedzenia czy zaparzania, bo to nie jest roślina jadalna, a w ciąży zostaw ją całkowicie w spokoju. Świeże liście w połączeniu ze słońcem potrafią poparzyć skórę, więc przycinaj ją w rękawicach.
Kolejność jest nasza, od najprostszego do najbardziej wymagającego:
Jeśli wolisz jedną paczkę zamiast sześciu, Wellness Seed Pack od Zammi's Farm zawiera piołun, kozłek lekarski, bylicę pospolitą, szałwię, dziurawiec i wrotycz. A jeśli chcesz jeden gatunek, który obrodzi w kuchni na lata, tymianek pospolity 'German Winter' na słonecznym, gliniastym i przepuszczalnym stanowisku zostanie z tobą dłużej niż większość tej listy. Przy anyżu jedna drobna sprawa: grafika na opakowaniu pokazuje inny anyż, w środku jest Pimpinella anisum.
Większość gatunków siejesz wiosną. Szałwię, lubczyk i kmin rzymski startujesz w domu przed ostatnimi przymrozkami, kmin wynosisz na zewnątrz powyżej 15°C. Gorczyca biała idzie do gruntu w marcu, mak polny późną wiosną, kozłek lekarski do rozsadnika w kwietniu lub maju.
Tak, wrotycz pospolity (Tanacetum vulgare) jest w tej kategorii. To bylina, która radzi sobie w bardzo różnych warunkach, chce pełnego słońca i przepuszczalnej gleby, a kwitnie przez całe lato. Znajdziesz go też w zestawie Wellness Seed Pack od Zammi's Farm.
Trzymaj je w oryginalnej paczce, w chłodnym, suchym i ciemnym miejscu, daleko od kaloryfera i parownika. Im świeższe nasiona, tym równiejsze kiełkowanie, więc nie rozciągaj jednej paczki na kilka lat. Jeśli masz zapas, otwórz go najpierw i posiej gęściej.
Bylica pospolita, wrotycz, mniszek lekarski i cykoria podróżnik rozsiewają się same i szybko zajmują sąsiednie grządki. Jeśli chcesz mieć nad tym kontrolę, wsadź je do donicy albo wydziel im osobny, dziki kąt. Kwiatostany usuwaj przed osypaniem nasion.
Rozłóż zbiór cienką warstwą w cieniu, w przewiewnym miejscu, bez słońca i bez wilgoci. Liście są gotowe, kiedy kruszą się w palcach, a nasiona kmin i gorczycy, kiedy twardo stukają o blat. Potem przesyp wszystko do szczelnego słoika i schowaj w ciemności.
Ruta jest u nas rośliną ozdobną do ogrodu, nie oferujemy jej ani nie opisujemy jako zioła do jedzenia czy zaparzania, bo jadalna nie jest, a w ciąży po prostu jej nie ruszaj. Świeże liście razem ze słońcem mogą poparzyć skórę, więc do przycinania zakładaj rękawice.